Yunus Emre Enstitüsü'nde "Türkçesizleşme" Konferansı

Iğdır Güven Gazetesi Başyazarı Mahmut Aşkar, Almanya’nın Köln kentinde önemli bir konferansa imza attı. Yunus Emre Enstitüsü tarafından düzenlenen “Avrupa’da Yaşayan Türklerin Türkçesizleşme Tehlikesi” başlıklı seminer, 13 Şubat 2026 Cuma günü saat 18.00’de gerçekleştirildi. Programa Almanya’da yaşayan çok sayıda Türk vatandaşı, akademisyen, sivil toplum temsilcisi ve genç katıldı.

Konferansta konuşan Aşkar, Avrupa’da yaşayan Türk toplumunun özellikle dil ve kimlik konusunda ciddi bir kırılma sürecinden geçtiğini ifade etti. Birinci kuşağın anadili konusunda daha hassas olduğunu, ancak sonraki kuşaklarda Türkçe kullanımının giderek azaldığını belirten Aşkar, bu durumun yalnızca dil kaybı değil, aynı zamanda kültürel hafıza kaybı anlamına geldiğini söyledi.

Dil bir milletin hafızası olduğunu vurgulayan Aşkar, “Dil sadece konuşma aracı değildir; tarihimiz, edebiyatımız, inancımız ve kültürümüz dilin içinde yaşar. Ana dilini kaybeden toplumlar, zamanla kimlik bağlarını da zayıflatır” ifadelerini kullandı.

Almanya’da doğup büyüyen üçüncü ve dördüncü kuşak gençlerin önemli bir kısmının Türkçeyi konuşmakta zorlandığını belirten Aşkar, aile içinde bile yabancı dilin tercih edilmesinin tehlikeye işaret ettiğini dile getirdi. Özellikle günlük konuşmalarda Türkçe kelimelerin yerine Almanca ifadelerin yoğun şekilde kullanıldığını, bunun da zamanla dil bilincini zayıflattığını söyledi.

Konuşmasında sahadan gözlemlerini ve yaşanmış örnekleri paylaşan Aşkar, bazı gençlerin Türkçeyi anlamasına rağmen konuşamadığını, bazılarının ise temel dil bilgisi kurallarını bilmediğini ifade etti. Aşkar, bunun temel nedenleri arasında aile içi dil tercihi, eğitim sistemindeki yönelim ve kültürel etkinlik eksikliğini gösterdi.

Ayrıca sosyal medyanın ve dijital içeriklerin de dil üzerinde etkili olduğunu belirten Aşkar, gençlerin maruz kaldığı içeriklerin büyük bölümünün yabancı dilde olmasının Türkçeye olan ilgiyi azalttığını dile getirdi.

Aşkar, Türkçesizleşme tehlikesinin önüne geçebilmek için somut öneriler sundu. Ev içinde Türkçe konuşmanın teşvik edilmesi gerektiğini belirten Aşkar, çocuklara küçük yaşta Türkçe kitap okuma alışkanlığı kazandırılmasının önemine dikkat çekti.

Hafta sonu Türkçe kurslarının yaygınlaştırılması, kültürel etkinliklerin artırılması, tiyatro, şiir dinletisi ve edebiyat buluşmalarının düzenlenmesi gerektiğini ifade eden Aşkar, sivil toplum kuruluşlarının bu konuda daha aktif rol alması gerektiğini söyledi.

Ana dil eğitiminin yalnızca akademik değil, aynı zamanda kültürel bir zorunluluk olduğunu belirten Aşkar, “Çocuklarımız iki dili de iyi bilsin; ancak kendi ana dilini ihmal eden bir nesil, köklerinden uzaklaşır” dedi.

Programın sonunda katılımcılar Aşkar’a sorular yöneltti. Özellikle gençlerin kimlik bilinci, iki dilli büyümenin avantajları ve Avrupa’daki Türk toplumunun geleceği üzerine karşılıklı görüş alışverişinde bulunuldu.

Samimi bir atmosferde gerçekleşen konferans, hatıra fotoğraflarının çekilmesi ve katılımcılarla yapılan birebir sohbetlerle sona erdi.

Köln’de düzenlenen bu konferans, Avrupa’daki Türk toplumunun dil ve kimlik meselesine dikkat çeken önemli bir buluşma olarak değerlendirildi.

DOĞUKAN BEY